Kısaca
Rekât: Tesbih namazı dört rekâttır; her rekâtta 75, toplam 300 tesbih okunur.
Tesbih: Okunan zikir "Sübhânellâhi ve'l-hamdülillâhi velâ ilâhe illallâhu vallâhu ekber" cümlesidir.
Vakit: Belirli bir vakti yoktur; kerahet vakitlerinde kılınmaz.
Cemaat: Din İşleri Yüksek Kurulu'na göre tesbih namazı cemaatle değil, tek başına kılınmalıdır.
Tesbih namazı nedir?
Tesbih namazı, Hz. Peygamber'in amcası Abbas'a öğrettiği rivayet edilen, dört rekâtlık nâfile bir namazdır. Her rekâtta 75, toplamda 300 kez "Sübhânellâhi ve'l-hamdülillâhi velâ ilâhe illallâhu vallâhu ekber" denir. Adını, "sübhânallah" ifadesinin çokça tekrarlanmasından alır. Farz ya da vacip değildir; kişi isterse kılar.
Adı ve okunan zikir
TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre her rekâtında yetmiş beş defa bu zikrin okunduğu dört rekâtlık namaza, "sübhânallah" ifadesinin çokça tekrarlanması nedeniyle tesbih namazı (salâtü't-tesbîh) adı verilmiştir. Tesbih kelimesi, Allah'ı ulûhiyetle bağdaşmayan sıfatlardan tenzih edip en üstün sıfatlarla anmak anlamındaki zikirleri ifade eder (TDV İslâm Ansiklopedisi (yeni sekmede açılır)). Tesbih namazı farz ya da vacip değildir; kişinin kendi isteğiyle kıldığı nâfile namazlardandır.
Bu rehber, kılınışı Din İşleri Yüksek Kurulu'nun açıklamasına göre, namazın hükmünü ise TDV İslâm Ansiklopedisi'ndeki mezhep görüşlerine göre aktarır. Namazın dayandığı hadisin sıhhati âlimler arasında tartışıldığı için farklı görüşleri birlikte vermek gerekir; tek bir hüküm varmış gibi sunmak doğru olmaz.
TDV maddesi, fıkıh ve tasavvuf kitaplarında tesbih namazının hükmü, fazileti ve kılınışı hakkında bilgi verildiğini, bazı fakihlerin bu konuda müstakil risâleler yazdığını belirtir. Dârekutnî, Hatîb el-Bağdâdî, Tâceddin es-Sübkî ve Süyûtî gibi âlimler de bu namazla ilgili hadisleri ayrı kitapçıklarda toplamıştır. Bu ilgi, namazın hem fazilet hem de sıhhat yönünden yüzyıllar boyunca tartışıldığını gösterir.
Tesbih namazı hakkındaki hadis ve kaynakları
Kurul'un aktardığı rivayete göre Hz. Peygamber amcası Abbas'a, kılarsa on türlü günahının bağışlanacağı bir namaz öğretmiş; her gün kılamayacağını söyleyen Abbas'a haftada, ayda, yılda ya da ömürde bir kez kılmasının da yeterli olacağını bildirmiştir (Ebû Dâvûd, Tatavvu' [1297]; İbn Mâce, İkāmetü's-salavât 190 [1387]).
Hadisin sıhhati tartışması
Din İşleri Yüksek Kurulu, bazı hadis kitaplarında tesbih namazının tarifine dair rivayetler bulunduğunu belirterek Hz. Peygamber'in Abbas'a "Bak amca, sana tam on faydası olan bir şey öğreteyim" diyerek günahların ilkinin ve sonunun, eskisinin ve yenisinin, bilerek ve bilmeyerek işlenenlerin, küçüğünün ve büyüğünün, gizlisinin ve açığının bağışlanacağını söylediğini aktarır (Din İşleri Yüksek Kurulu (yeni sekmede açılır)).
TDV İslâm Ansiklopedisi, tesbih namazına dair rivayetlerin Ebû Dâvûd, Tirmizî ve İbn Mâce'nin Sünen'lerinde ve başka hadis kitaplarında yer aldığını, on iki sahâbîden rivayet bulunduğunu ve en meşhurunun İkrime'nin İbn Abbas'tan naklettiği hadis olduğunu belirtir. Aynı maddede Tirmizî'nin, çok sayıda sahâbîden rivayet edildiğini ancak bunların çoğunun zayıf olduğunu söylediği aktarılır (Tirmizî, Salât 350; TDV İslâm Ansiklopedisi, Tesbih Namazı maddesi).
| Kaynak | Bilgi |
|---|---|
| Ebû Dâvûd, Tatavvu' | Abbas'a öğretilen namaz; Kurul'un verdiği numara 1297 |
| İbn Mâce, İkāmetü's-salavât 190 | Aynı rivayet; Kurul'un verdiği numara 1387 |
| Tirmizî, Salât 350 | Rivayetlerin çoğunun zayıf olduğu notu ve Abdullah b. Mübârek'in kılınış biçimi |
| TDV İslâm Ansiklopedisi | On iki sahâbîden rivayet; en meşhuru İbn Abbas rivayeti |
Hadisin sıhhati konusunda TDV'nin aktardığı farklı değerlendirmeler:
- Tirmizî: rivayetlerin çoğu zayıftır, fakat Abdullah b. Mübârek gibi âlimler faziletini dile getirmiştir.
- Nevevî: el-Mecmû'da namazı müstehap saymış, ancak hadislerin sened yönünden zayıf olduğunu belirtmiştir.
- İbn Hacer el-Askalânî: bir eserinde sahih, başka bir eserinde zayıf olduğunu kaydetmiştir.
- Zerkeşî ve İbnü's-Salâh: sened yönünden sahih olduğunu ifade etmiştir.
Tesbih namazı nasıl kılınır? Adım adım kılınışı
Kurul'a göre "Allah rızası için tesbih namazı kılmaya" diye niyet edilip namaza başlanır. Sübhâneke'den sonra 15, Fâtiha ve sure okunduktan sonra 10, rükûda 10, rükûdan doğrulunca 10, birinci secdede 10, secdeden kalkınca 10, ikinci secdede 10 kez tesbih okunur. Her rekâtta 75, dört rekâtta 300 tesbih olur.
Bir rekâtta tesbihlerin yeri
TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre rükûdaki tesbih "sübhâne rabbiye'l-azîm", secdelerdeki tesbih ise "sübhâne rabbiye'l-a'lâ" zikrinden sonra okunur. İkinci rekâta kalkınca yine önce 15 kez tesbih okunur, ardından besmele çekilip Fâtiha ve sure okunur ve 10 kez tesbih getirilir; kalan rekâtlar aynı şekilde tamamlanır (Din İşleri Yüksek Kurulu, Tesbih namazı nasıl kılınır?). Okunan zikir "Sübhânellâhi ve'l-hamdülillâhi velâ ilâhe illallâhu vallâhu ekber" cümlesidir.
Okunan zikrin dört parçası ayrı anlamlar taşır: "sübhânellâh" Allah'ı eksikliklerden tenzih etmek, "elhamdülillâh" hamdin Allah'a ait olduğunu söylemek, "lâ ilâhe illallâh" O'ndan başka ilâh bulunmadığını ikrar etmek, "Allâhu ekber" ise Allah'ın her şeyden büyük olduğunu dile getirmektir. Tesbih namazında bu dört ifade aynı cümlede, her rekâtta 75 kez tekrar edilir.
| Yer | Tesbih sayısı |
|---|---|
| Sübhâneke'den sonra (ayakta) | 15 |
| Fâtiha ve sureden sonra (ayakta) | 10 |
| Rükûda | 10 |
| Rükûdan doğrulunca | 10 |
| Birinci secdede | 10 |
| Secdeden kalkınca (oturuşta) | 10 |
| İkinci secdede | 10 |
| Bir rekâtta toplam | 75 |
| Dört rekâtta toplam | 300 |
Niyet: "Allah rızası için tesbih namazı kılmaya" diye niyet edip tekbirle başlayın.
Ayakta: Sübhâneke'den sonra 15 tesbih; eûzü besmele, Fâtiha ve sureden sonra 10 tesbih.
Rükû: Rükû tesbihinden sonra 10 tesbih; doğrulunca 10 tesbih.
Secdeler: Birinci secdede 10, iki secde arası oturuşta 10, ikinci secdede 10 tesbih.
Diğer rekâtlar: Aynı sırayı dört rekât boyunca tekrarlayın.
TDV İslâm Ansiklopedisi bazı eserlerde tesbihlerin parmak uçlarıyla sayılmasında sakınca bulunmadığının belirtildiğini aktarır. Fâtiha'dan sonra belirli surelerin okunması gerekmez; bazı kaynaklarda İbn Abbas'ın Tekâsür, Asr, Kâfirûn ve İhlâs surelerini tavsiye ettiği nakledilir. Tesbihe "ve lâ havle ve lâ kuvvete illâ billâhi'l-azîm" eklenmesi ve selâmdan önce okunan uzun bir dua ise bazı kaynaklarda geçse de madde bunların sahih bir hadise dayanmadığını belirtir.
Hanefî ve İbn Abbas rivayetine göre kılınış farkı
TDV'ye göre Hanefîlerin ve mutasavvıfların çoğu kılınışı Abdullah b. Mübârek rivayetine (Tirmizî, Salât 350), diğer mezheplerin çoğu İbn Abbas rivayetine (Ebû Dâvûd, Tatavvu' 14) göre belirlemiştir. İbn Abbas rivayetinde Sübhâneke'den sonra tesbih okunmaz; kıraatten sonra 15, ikinci secdeden sonra oturunca 10 okunur. Toplam yine 75'tir.
İki rivayet yan yana
| Yer | Abdullah b. Mübârek (Hanefîlerin çoğu) | İbn Abbas (diğer mezheplerin çoğu) |
|---|---|---|
| Sübhâneke'den sonra | 15 | Okunmaz |
| Kıraatten sonra | 10 | 15 |
| Rükûda | 10 | 10 |
| Rükûdan kalkınca | 10 | 10 |
| Birinci secdede | 10 | 10 |
| İki secde arası oturuşta | 10 | 10 |
| İkinci secdede | 10 | 10 |
| İkinci secdeden sonra oturunca | Okunmaz | 10 |
| Bir rekâtta toplam | 75 | 75 |
TDV İslâm Ansiklopedisi, bazı fakihlerin iki rivayeti de sahih kabul ederek tesbih namazını bir defasında İbn Mübârek'in, diğerinde İbn Abbas'ın rivayetine göre dönüşümlü kılmanın daha uygun olacağını söylediğini aktarır (TDV İslâm Ansiklopedisi (yeni sekmede açılır)). Din İşleri Yüksek Kurulu'nun anlattığı kılınış, Sübhâneke'den sonra 15 tesbihle başladığı için Abdullah b. Mübârek rivayetine uyan biçimdir. Hangi rivayete göre kılınırsa kılınsın her rekâtta 75 tesbih okunur.
Uygulamada Hanefî mezhebine göre amel eden kişi Kurul'un tarif ettiği biçimi, Şâfiî mezhebine göre amel eden kişi ise İbn Abbas rivayetindeki biçimi esas alabilir. İki biçim arasındaki fark yalnız tesbihlerin yerindedir; rekât sayısı, toplam tesbih sayısı ve namazın diğer rükünleri aynıdır. Tesbihlerin yerini karıştırmamak için namazdan önce tabloyu gözden geçirmek işinizi kolaylaştırır.
Tesbih namazının hükmü nedir, mezhepler ne der?
Hadislerin sıhhatiyle ilgili görüş farklılıkları nedeniyle bazı fakihler tesbih namazını müstehap, bazıları câiz, bazıları da mekruh saymıştır. TDV'ye göre Şâfiî fakihlerin çoğu müstehap kabul eder; sonraki Hanefî eserleri nâfile namazlardan sayar; Ahmed b. Hanbel mekruh görür, İbn Kudâme ise câiz der.
Mezheplere göre değerlendirmeler
| Mezhep | Görüş |
|---|---|
| Hanefî | İlk dönem kaynaklarında değerlendirme yok; sonraki eserlerde nâfile/mendup namazlardan sayılır |
| Mâlikî | Kādî İyâz nâfileler arasında sayar; Ebû Bekir İbnü'l-Arabî sahih hadis bulunmadığı için mekruh görür |
| Şâfiî | Fakihlerin çoğunluğu müstehap kabul eder; Nevevî müstehap der ama senedin zayıflığını belirtir |
| Hanbelî | Ahmed b. Hanbel mekruh görür; İbn Kudâme câiz der; sonrakiler arasında iki görüş vardır |
| Zeydiyye | Müstehap |
Aynı mezhep içinde bile görüşler değişebilmiştir. TDV maddesine göre Hanbelî âlimi Ebü'l-Ferec İbnü'l-Cevzî tesbih namazı hadislerini uydurma rivayetleri topladığı el-Mevzûât adlı eserine almış, fakat başka bir kitabında bu namazı nâfile namazlar arasında sayıp İbn Abbas hadisini delil göstermiştir; bazı âlimler bu durumu bir çelişki olarak eleştirmiştir. İbn Hacer el-Askalânî'nin de iki farklı eserinde farklı değerlendirmeler yaptığı aktarılır.
Müstehap diyen fakihler, küsûf namazında olduğu gibi kılınışı hadisle sabit olan bir namazın diğer namazlardan farklı olmasının önem taşımadığını savunmuştur. Mekruh diyenler ise konuyla ilgili sahih bir hadis bulunmadığını gerekçe göstermiştir. TDV maddesi ayrıca bazı fakihlerin, İslâmî ilimlerle uğraşan âlimlerin bu namaz yerine ilme vakit ayırmasının onlar için daha hayırlı olacağını söylediğini aktarır.
Tesbih namazı ne zaman kılınır, cemaatle kılınır mı?
Tesbih namazının belirli bir vakti yoktur; kerahet vakitleri dışında kılınabilir (İbn Âbidîn). Din İşleri Yüksek Kurulu, kaynakların tesbih namazını cemaatle kılınan nâfileler arasında saymadığını ve Hz. Peygamber'den böyle bir uygulama nakledilmediğini belirterek tek başına kılınmasının uygun olduğunu söyler.
Vakit, cemaat ve sehiv secdesi
Kurul'un cemaat sorusuna verdiği cevaba göre nâfile namazlardan yalnız teravih, küsûf (güneş tutulması) ve bir görüşe göre istiskâ (yağmur duası) namazının cemaatle kılınması meşru görülmüştür; bunların dışındaki sünnet ve nâfile namazların cemaatle kılınması mekruhtur (Din İşleri Yüksek Kurulu (yeni sekmede açılır)). TDV maddesi de bu görüşü aktarmakla birlikte bazı fakihlerin alışkanlık hâline getirmemek, iki üç kişi olmak ya da ilân yapmamak kaydıyla cemaatle kılınabileceğini söylediğini belirtir.
Sıklık konusunda TDV'nin aktardığı İbn Abbas rivayetinde Hz. Peygamber'in, tesbih namazının mümkünse her gün, değilse her cuma, ayda, yılda bir ya da hiç değilse hayatta bir defa kılınmasını tavsiye ettiği bildirilir (Ebû Dâvûd, Tatavvu' 14; İbn Mâce, İkāmetü's-salât 190). Bu ifade bir zorunluluk değil, kolaylık gösteren bir tavsiyedir; kişi kendi imkânına göre bir sıklık seçebilir.
| Konu | Hüküm | Kaynak |
|---|---|---|
| Vakit | Belirli vakti yok; kerahet vakitlerinde kılınmaz | Kurul (İbn Âbidîn, Reddü'l-muhtâr 2/27) |
| Sıklık | Haftada, ayda, yılda ya da ömürde bir | Ebû Dâvûd; İbn Mâce |
| Cemaat | Tek başına kılınması uygun olur | Din İşleri Yüksek Kurulu |
| Sehiv secdesi | Normal yapılır, o secdelerde tesbih okunmaz | Kurul (Tahtâvî, Hâşiye 361) |
| Selâm | Gece iki rekâtta bir; gündüz iki ya da dört rekâtta bir | TDV (Abdullah b. Mübârek) |
Uygulamada sık sorulan noktalar:
- Tesbih namazı belirli bir geceye ya da kandile özgü değildir; kerahet vakti dışında her zaman kılınabilir.
- TDV'ye göre bazı mutasavvıflar cuma günleri gece ve gündüz iki defa kılınmasını tavsiye etmiştir; bu bir tavsiyedir, şart değildir.
- Sehiv secdesi gerekirse normal sehiv secdesi yapılır, ek tesbih okunmaz.
- Kandil gecelerinin ne zaman olduğunu dinî günler listesinden, Regaip ve Berat kandillerinin tarihlerini ilgili rehberlerden öğrenebilirsiniz.
Tesbih namazının kısa özeti ve diğer namaz rehberleri
Tesbih namazı dört rekâtlık nâfile bir namazdır; her rekâtta 75, toplamda 300 tesbih okunur. Kerahet vakitleri dışında kılınır, Kurul'a göre tek başına kılınması uygundur. Dayandığı hadisin sıhhati tartışıldığı için mezhepler müstehap, câiz ve mekruh gibi farklı görüşler bildirmiştir.
Tek bakışta tesbih namazı
Rekât: Dört rekât, nâfile.
Tesbih: Her rekâtta 75, toplam 300.
Kılınış: Kurul'un tarifi Abdullah b. Mübârek rivayetine uyar.
Vakit: Kerahet vakitleri dışında; belirli bir gece şart değil.
Cemaat: Tek başına kılınması uygun olur.
Bayram namazının nasıl kılındığını kurban bayramı namazı nasıl kılınır, şükür niyetiyle kılınan namazı ise kurban şükür namazı rehberinde bulabilirsiniz. Üç ayların başlangıcı ve Ramazan takvimi için üç aylar rehberine bakabilirsiniz.
Tesbih namazını ilk kez kılacaksanız acele etmeden, sayıları önceden öğrenerek ve sakin bir vakit seçerek kılmanız kolaylık sağlar. Sayıyı tutmak için parmak uçlarını kullanmak mümkündür. Hükmüyle ilgili farklı görüşler bulunduğu için bu namazı kılmayan kişiyi kınamak ya da onu zorunlu bir ibadet gibi sunmak doğru değildir. Sorunuz olursa bulunduğunuz yerin müftülüğüne ya da Din İşleri Yüksek Kurulu'nun fetvalarına başvurabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Tesbih namazı kaç rekâttır?
Dört rekâttır. Her rekâtta 75, toplamda 300 tesbih okunur.
Tesbih namazında hangi tesbih okunur?
"Sübhânellâhi ve'l-hamdülillâhi velâ ilâhe illallâhu vallâhu ekber" cümlesi okunur.
Tesbih namazına nasıl niyet edilir?
Kurul'a göre "Allah rızası için tesbih namazı kılmaya" diye niyet edilerek namaza başlanır.
Tesbih namazı ne zaman kılınır?
Belirli bir vakti yoktur; kerahet vakitleri dışında kılınabilir. Rivayette haftada, ayda, yılda ya da ömürde bir kez kılınması tavsiye edilir.
Tesbih namazı cemaatle kılınır mı?
Din İşleri Yüksek Kurulu'na göre cemaatle kılınan nâfileler arasında sayılmadığı için tek başına kılınması uygun olur.
Tesbih namazı farz mı, sünnet mi?
Farz ya da vacip değildir. Nâfile bir namazdır; mezhepler müstehap, câiz ya da mekruh gibi farklı görüşler bildirmiştir.
Tesbih namazının hadisi sahih mi?
Tartışmalıdır. Tirmizî rivayetlerin çoğunun zayıf olduğunu söyler; bazı âlimler senedini sahih, bazıları zayıf bulmuştur (TDV).
Tesbih namazında tesbihler parmakla sayılabilir mi?
TDV İslâm Ansiklopedisi bazı eserlerde parmak uçlarıyla saymanın sakıncalı görülmediğinin belirtildiğini aktarır.
Tesbih namazında sehiv secdesi nasıl yapılır?
Normal sehiv secdesi yapılır; o secdelerde tesbih namazına özgü tesbihler okunmaz (Kurul, Tahtâvî'ye dayanarak).
Tesbih namazında hangi sureler okunur?
Belirli sure şart değildir. Bazı kaynaklarda Tekâsür, Asr, Kâfirûn ve İhlâs surelerinin tavsiye edildiği nakledilir.
Tesbih namazı kandil gecesi mi kılınır?
Tesbih namazı belirli bir geceye özgü değildir; kerahet vakitleri dışında her zaman kılınabilir.
Tesbih namazı tek selâmla mı kılınır?
TDV'nin aktardığına göre Abdullah b. Mübârek gece iki rekâtta bir selâmı, gündüz iki ya da dört rekâtta bir selâmı uygun bulmuştur.
Diğer sorular için Sık Sorulan Sorular sayfasına göz atabilirsiniz.
Kaynaklar
Bu rehberdeki dini bilgiler Diyanet İşleri Başkanlığı ve Din İşleri Yüksek Kurulu yayınlarına dayanır; mezhep farkı bulunan konularda bu fark ayrıca belirtilmiştir. Kişisel durumunuza özgü sorular için güvendiğiniz bir din görevlisine danışabilirsiniz.
Tesbih namazı nasıl kılınır? (yeni sekmede açılır)Din İşleri Yüksek Kurulu
Tesbih namazı cemaatle kılınabilir mi? (yeni sekmede açılır)Din İşleri Yüksek Kurulu
Tesbih namazı maddesi (yeni sekmede açılır)TDV İslâm Ansiklopedisi
İlgili rehberler
Kurbanın Hükmü ve Takvimi12 dk okuma
Kurban Namazı Nasıl Kılınır? Kurban Bayramı Namazı ve Teşrik Tekbiri
Kurban namazı var mı, Kurban Bayramı namazının kılınışı, niyeti ve vakti, teşrik tekbiri ve kurban keserken tekbir.
Rehberi oku: Kurban Namazı Nasıl Kılınır? Kurban Bayramı Namazı ve Teşrik TekbiriKurbanın Hükmü ve Takvimi12 dk okuma
Kurban Şükür Namazı ve Adak Namazı Var mı?
Kesim sonrası isteğe bağlı iki rekât nafile ile namaz adağı arasındaki fark; vakit, niyet ve adak şartları.
Rehberi oku: Kurban Şükür Namazı ve Adak Namazı Var mı?Dini Günler ve Kandiller3 dk okuma
2026 ve 2027 Dinî Günler ve Kandil Tarihleri
Regaip, Berat, Mevlid, Miraç kandilleri, Aşure Günü ve üç ayların 2026-2027 Diyanet tarihleri tek sayfada.
Rehberi oku: 2026 ve 2027 Dinî Günler ve Kandil TarihleriDini Günler ve Kandiller3 dk okuma
Üç Aylar Ne Zaman Başlıyor? Recep, Şaban, Ramazan Takvimi
Üç ayların (Recep, Şaban, Ramazan) 2026-2027 başlangıç tarihleri, hangi kandillerin bu dönemde yer aldığı ve dinî gündeki yeri.
Rehberi oku: Üç Aylar Ne Zaman Başlıyor? Recep, Şaban, Ramazan Takvimi
Bu rehberi paylaşın:
KurbanKestir hizmetlerini inceleyin
KurbanKestir vacip, adak, akika ve şükür kurbanları için vekâletle kesim hizmeti sunar. Namaz ve ibadet rehberleri bilgi amaçlıdır.