Hesap yöntemi ve kaynaklar son kontrol:
Zekât hesaplama aracı
Hesap gününde öğrendiğiniz 24 ayar gram altın fiyatını ve sahip olduğunuz malların tutarını girin. Araç toplamı bulur, seçtiğiniz görüşe göre borcu düşer, sonucu 80,18 gram altın nisabıyla karşılaştırır ve zekâtı kırkta bir oranıyla hesaplar.
Gizlilik: Hesap tarayıcınızda yapılır. Girdiğiniz rakamlar sunucuya gönderilmez ve kaydedilmez. Bu araç fetva değildir; emin değilseniz müftülüğe veya Diyanet'e danışın.
Zekât nasıl hesaplanır? Adım adım yöntem
Zekât altı adımda hesaplanır: zekâta tâbi mallar listelenir, aynı günün TL değerine çevrilir, o yılın borcu düşülür, kalan nisapla karşılaştırılır, kamerî yılın dolduğu kontrol edilir ve tutar kırka bölünür.
1. Zekâta tâbi malları listeleyin: Nakit ve banka parası, döviz, altın ve gümüş, ticaret amacıyla tutulan mallar ve tahsili umulan kuvvetli alacaklar. Oturduğunuz ev, binek aracınız ve ev eşyası gibi temel ihtiyaç malları listeye girmez.
2. Hepsini aynı günün TL değerine çevirin: Dövizi o günkü kurla, altını gramı ve ayarıyla, ticaret malını satışta umulan kârla değil hesap günündeki güncel değeriyle hesaplayın.
3. O zekât yılına ait borçları düşün: Kurulun günümüz için tercih ettiği görüşe göre yalnız o yıl ödenmesi gereken borçlar düşülür; 10–20 yıllık kredi borcunun tamamı düşülmez. Şâfiî mezhebinin meşhur görüşünde borç düşülmez.
4. Nisapla karşılaştırın: Kalan tutarı 24 ayar 80,18 gram altının o günkü değeriyle karşılaştırın. Gümüş, para ve ticaret malında da aynı altın ölçüsü kullanılır.
5. Kamerî yılın dolduğunu kontrol edin: Zekât, malın nisaba ulaştığı günden itibaren bir kamerî yıl geçtiğinde ve yıl sonunda nisap hâlâ varsa verilir.
6. Kırka bölün: Nisaba ulaşan tutarın kırkta biri (yüzde 2,5) zekâttır. Ardından zekât niyetiyle uygun hak sahibine teslim edilir.
Zekâtın kimlere farz olduğunu zekâtın şartları rehberinde, adım adım hesabın ayrıntılı anlatımını zekât nasıl hesaplanır yazısında bulabilirsiniz.
Örnek zekât hesabı
Aşağıdaki örnekte 420.000 TL'lik zekâta tâbi maldan bu yıl ödenecek 60.000 TL borç düşülür; kalan 360.000 TL nisabı aştığı için zekât 9.000 TL olur. Aynı değerleri araca girerseniz aynı sonucu görürsünüz.
| Kalem | Hesap | TL değeri |
|---|---|---|
| Nakit ve banka | Kasada ve hesapta duran para | 150.000 |
| Döviz | 1.000 dolar × 40 | 40.000 |
| 22 ayar altın (30 gram) | 30 × 22 ÷ 24 × 4.000 | 110.000 |
| Ticaret malı | Hesap günündeki değer | 100.000 |
| Kuvvetli alacak | İkrar edilmiş borç para | 20.000 |
| Toplam | 420.000 | |
| Bu yıl ödenecek borç | Kurulun tercih ettiği görüşle düşülür | − 60.000 |
| Hesap tabanı | 420.000 − 60.000 (nisabı aşıyor) | 360.000 |
| Zekât | 360.000 ÷ 40 | 9.000 |
| Şâfiî meşhur görüşle | Borç düşülmez: 420.000 ÷ 40 | 10.500 |
Varsayımsal örnek: 24 ayar gram altın 4.000 TL ve 1 ABD doları 40 TL kabul edilmiştir; bu rakamlar güncel fiyat değildir. Nisap: 80,18 × 4.000 = 320.720 TL.
Hangi mallar hesaba girer, hangileri girmez?
Para, döviz, altın, gümüş, ticaret malı ve kuvvetli alacak hesaba girer. Oturulan ev, binek araç ve ev eşyası gibi temel ihtiyaç malları girmez; kiraya verilen malın kendisi değil, biriken kira geliri hesaplanır.
| Mal | Hesaba girer mi? | Not |
|---|---|---|
| Kâğıt para, banka hesabı, döviz | Evet | Kâğıt para altın ve gümüşün görevini üstlendiği için zekâta tâbidir. |
| Altın (her ayar) | Evet | Farklı ayarlar 24 ayar 80,18 gram altın değeri üzerinden birlikte hesaplanır. |
| Gümüş | Evet | Nisabında da 24 ayar 80,18 gram altın değeri ölçü alınır. |
| Ticaret malı | Evet | Hesap günündeki güncel değer esas alınır; ileride beklenen kâr katılmaz. |
| Kuvvetli alacak | Evet | Borç verilen para ve ticaret malı bedeli; borçlu ikrar ediyorsa veya kesin delil varsa her yıl. |
| Altın ve gümüş takı (ziynet) | Mezhebe göre | Hanefî'ye göre zekâta tâbidir; Şâfiî'ye göre ölçülü kullanılan takıdan zekât gerekmez. |
| Oturulan ev, binek araç, ev eşyası | Hayır | Temel ihtiyaç için kullanılan mal zekâta tâbi değildir. |
| Kiraya verilen ev veya dükkân | Malın kendisi hayır | Malın kendisine zekât düşmez; biriken kira geliri diğer mallarla birlikte hesaba girer. |
Altının ayrıntıları için altın zekâtı rehberine bakabilirsiniz.
Borçlar nasıl düşülür, mezhepler ne der?
Din İşleri Yüksek Kurulu günümüz için yalnız o zekât yılına ait borçların düşülmesini tercih eder; uzun vadeli kredinin tamamı düşülmez. Mezhepler bu konuda farklı görüşler taşır.
- Hanefî mezhebinin genel görüşü: ödeme günü gelmiş veya gelmemiş borçlar aynı hükme tâbidir ve düşülür.
- Bazı Hanefî âlimleri: yalnız vadesi gelerek birikmiş ve alacaklısı tarafından istenen borçlar düşülür.
- Şâfiî mezhebinin meşhur görüşü: hiçbir borç zekâta tâbi mallardan düşülmez; borçlu olmak zekâta engel değildir.
- Din İşleri Yüksek Kurulunun günümüz için tercih ettiği görüş: yalnız o zekât yılına ait birikmiş borçlar ile vadesi o yıl içinde dolmuş veya dolacak borçlar düşülür; uzun vadeli kredi ve konut borçlarının tamamı düşülmez.
Nisap neden TL olarak yazılmıyor?
Diyanet nisabı TL olarak değil, 24 ayar 80,18 gram altın değeri olarak açıklar. Altın fiyatı her gün değiştiği için sitede sabit bir TL tutarı yazılmaz; nisabı hesap gününün gram fiyatıyla siz bulursunuz.
Örneğin gram altın 4.000 TL ise nisap 80,18 × 4.000 = 320.720 TL olur. Bu rakam yalnız hesabı göstermek içindir, güncel fiyat değildir. Gümüş, para ve ticaret malında da aynı altın ölçüsü kullanılır.
Nisabın neden 80,18 gram olduğunu nisap miktarı rehberinde bulabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Zekât hesaplama aracı girdiğim bilgileri kaydediyor mu?
Hayır. Hesap tamamen tarayıcınızda yapılır; girdiğiniz tutarlar sunucuya gönderilmez, kaydedilmez ve sayfayı kapattığınızda silinir.
Altın fiyatını neden kendim giriyorum?
Altın fiyatı gün içinde değişir ve Diyanet nisap için TL tutarı açıklamaz. Doğru sonuç için hesap gününde bankanızdan veya kuyumcudan öğrendiğiniz 24 ayar gram altın fiyatını girin.
Nisap 80,18 gram mı, 85 veya 96 gram mı?
Din İşleri Yüksek Kurulu altının nisabında 24 ayardan 80,18 gram altını esas alır. Araç bu ölçüyü kullanır.
Takılarımı hesaba katmalı mıyım?
Hanefî mezhebine göre altın ve gümüş takılar zekâta tâbidir. Şâfiî mezhebine göre kadının ölçülü biçimde kullandığı takıdan zekât gerekmez, ama birikim için saklanan takı hesaba girer. Mezhebinize göre takıyı altın alanına ekleyin veya eklemeyin.
Kredi borcumun tamamını düşebilir miyim?
Kurulun günümüz için tercih ettiği görüşe göre hayır; yalnız o zekât yılında ödenmesi gereken taksit ve birikmiş borçlar düşülür. Araçta borç alanına bu tutarı yazın.
Araç sonucu kesin zekât miktarım mıdır?
Hayır. Sonuç, girdiğiniz tutarlarla yapılan bir hesaptır ve fetva değildir. Kamerî yılın dolması, temel ihtiyaçlar ve alacağın türü gibi şartlar kişiye göre değişir; emin değilseniz bulunduğunuz yerin müftülüğüne veya Diyanet İşleri Başkanlığı'na danışın.
Kaynaklar ve son kontrol
Nisap, oran, borç düşümü ve mal kalemleri yalnız Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu cevaplarına dayanır. Kaynaklar tarihinde okunup kontrol edildi.
Altının nisabı ve birbirinden farklı ayarlardaki altınların zekâtında hangi ölçü esas alınır? (yeni sekmede açılır)Din İşleri Yüksek Kurulu · Son kontrol: 27 Ekim 2026
Farklı ayarda altını bulunan kimse zekâtını nasıl hesaplar? (yeni sekmede açılır)Din İşleri Yüksek Kurulu · Son kontrol: 27 Ekim 2026
Gümüşün zekât nisabı nedir? (yeni sekmede açılır)Din İşleri Yüksek Kurulu · Son kontrol: 27 Ekim 2026
Kâğıt paraların/banknotların zekâtı verilir mi? (yeni sekmede açılır)Din İşleri Yüksek Kurulu · Son kontrol: 27 Ekim 2026
Ticaret malının zekâtı nasıl hesaplanır? (yeni sekmede açılır)Din İşleri Yüksek Kurulu · Son kontrol: 27 Ekim 2026
Alacağın zekâtını vermek gerekir mi? (yeni sekmede açılır)Din İşleri Yüksek Kurulu · Son kontrol: 27 Ekim 2026
Zekât hesaplanırken hangi borçlar düşülür? (yeni sekmede açılır)Din İşleri Yüksek Kurulu · Son kontrol: 27 Ekim 2026
Kadınların, ziynet eşyasından zekât vermeleri gerekir mi? (yeni sekmede açılır)Din İşleri Yüksek Kurulu · Son kontrol: 27 Ekim 2026
Daire, dükkân, tarla ve iş makinesi gibi nisap miktarı mala sahip olan kişi zekât alabilir mi? Kurban ve fıtır sadakasıyla mükellef olur mu? (yeni sekmede açılır)Din İşleri Yüksek Kurulu · Son kontrol: 27 Ekim 2026
Zekâtınızı hesapladınız; şimdi ne yapmalı?
Bu araç fetva değildir. Durumunuzdan emin değilseniz bulunduğunuz yerin müftülüğüne veya Diyanet İşleri Başkanlığı'na danışın. Zekâtı kimlere ve nasıl vereceğinizi rehberlerimizde bulabilirsiniz.